Δοκιμασία κόπωσης. Τι πρέπει να γνωρίζετε;
Τί είναι το τεστ κοπώσεως;
Το τεστ κοπώσεως ή δοκιμασία κόπωσης είναι μία από τις βασικότερες καρδιολογικές εξετάσεις καθώς δίνει σημαντικές πληροφορίες για την λειτουργική ικανότητα του ασθενούς, την ανοχή του στην άσκηση, την διακύμανση της αρτηριακής του πίεσης και της καρδιακής του συχνότητας στην κόπωση καθώς επίσης μας επιτρέπει να ελέγξουμε την πιθανότητα ανάπτυξης αρρυθμιών κατά την άσκηση.
Πραγματοποιείται με συνεχή παρακολούθηση του ηλεκτροκαρδιογραφήματος και της αρτηριακής πίεσης, είτε σε κυλιόμενο τάπητα, που είναι περισσότερο διαδεδομένη, είτε σε εργομετρικό ποδήλατο, που ενδείκνυται ιδιαίτερα σε ασθενείς με σοβαρή παχυσαρκία και σε παιδιατρικούς ασθενείς.
Γιατί να κάνω τεστ κοπώσεως;
Η δοκιμασία κόπωσης σε τάπητα χρησιμοποιείται κυρίως ως αναίμακτη δοκιμασία στη διάγνωση της στεφανιαίας νόσου, αναζητώντας ηλεκτροκαρδιογραφικές ενδείξεις ισχαιμίας του μυοκαρδίου με την σταδιακή αύξηση του καρδιακού έργου κατά την κόπωση αλλά επίσης, στην παρακολούθηση της στεφανιαίας νόσου μετά από καρδιακό συμβάν, όπως, π.χ. μετά από έμφραγμα του μυοκαρδίου ή μετά από διαδερμική παρέμβαση (PCI) ή μετά από επέμβαση αορτοστεφανιαίας παράκαμψης (CABG).
Προληπτικά μπορεί να γίνει δοκιμασία κόπωσης σε άτομα άνω των 40 ετών, ειδικά όταν υπάρχουν πολλοί παράγοντες κινδύνου ή θετικό κληρονομικό ιστορικό για καρδιαγγειακή νόσο σε νεαρή ηλικία ενώ επίσης μπορεί να διενεργηθεί επικουρικά σε περιπτώσεις προεγχειρητικού ή προαθλητικού ελέγχου.
Ποια είναι η διαδικασία για δοκιμασία κόπωσης;
Πριν την εξέταση ο ασθενής θα πρέπει να είναι νηστικός για 3 ώρες και να προσέρχεται με ελαφρά ρούχα και υποδήματα κατάλληλα για περπάτημα. Αφού ξεντυθεί ο ασθενής, από την μέση και πάνω, ξαπλώνει στο εξεταστικό κρεβάτι και ο καρδιολόγος εφαρμόζει αυτοκόλλητα ηλεκτρόδια στο στήθος του, τα οποία μέσω μιας μικρής συσκευής αποστέλλουν τα δεδομένα της άσκησης ασύρματα στον κεντρικό υπολογιστή του μηχανήματος. Καταγράφεται συνεχώς το ηλεκτροκαρδιογράφημα και ο ιατρός μετράει την αρτηριακή πίεση του ασθενούς σε καθορισμένα χρονικά σημεία.
Προσοχή! Οι ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη, και ιδιαίτερα αυτοί που θεραπεύονται με ινσουλίνη θα πρέπει οπωσδήποτε να έχουν λάβει ελαφριά τροφή μετά την αντιδιαβητική τους αγωγή, για να αποφευχθεί τυχόν υπογλυκαιμία προκαλούμενη από την άσκηση.
Καθ’ όλη την διάρκεια της εξέτασης, πρέπει να αναφέρετε οποιοδήποτε σύμπτωμα νιώσετε (π.χ. πόνο, δύσπνοια, ζάλη). Αρχικά η άσκηση είναι εύκολη και προοδευτικά γίνεται όλο και πιο δύσκολη. Η ένταση της άσκησης είναι διαρκώς αυξανόμενη έτσι ώστε να αυξηθούν βαθμιαία οι καρδιακοί παλμοί και η αρτηριακή πίεση. Υπάρχουν πολλά πρωτόκολλα άσκησης σε τάπητα, αλλά το συνηθέστερο στην κλινική πράξη είναι το πρωτόκολλο Bruce, κατά τη διάρκεια του οποίου μεταβάλλεται-αυτόματα – μέσω προεπιλεγμένου λογισμικού – η κλίση και η ταχύτητα του τάπητα κάθε 3 λεπτά. O συνολικός χρόνος της άσκησης κυμαίνεται συνήθως από 10 λεπτά και εξαρτάται από διάφορους παράγοντες όπως την ηλικία, το φύλο, αλλά και τη φυσική κατάσταση του ασθενούς.
Η διαδικασία ολοκληρώνεται όταν επιτευχθεί η μέγιστη προβλεπόμενη καρδιακή συχνότητα για την ηλικία του ασθενούς, η οποία υπολογίζεται με τον μαθηματικό τύπο ΜΠΚΣ=220-ηλικία/σφύξεις κατά λεπτό. Π.χ. 50 ετών ασθενής, η τιμή της καρδιακής συχνότητας που πρέπει να φτάσει είναι 220-50 = 170 παλμοί. Σε μερικές περιπτώσεις, η διαδικασία διακόπτεται στο 85% της μέγιστης προβλεπόμενης καρδιακής συχνότητας, που είναι και το απαραίτητο όριο του τεστ κοπώσεως ώστε να μπορέσει ο καρδιολόγος να έχει διάγνωση.
Το τεστ κοπώσεως διακόπτεται επίσης όταν:
- εμφανιστεί θωρακικός πόνος μέτριας ή σοβαρής έντασης συμβατός με στηθάγχη
- εμφανιστούν ηλεκτροκαρδιογραφικές αλλοιώσεις συμβατές με μυοκαρδιακή ισχαιμία
- εμφανιστούν επικίνδυνες για τη ζωή αρρυθμίες (π.χ. κοιλιακή ταχυκαρδία)
- σημειωθεί πτώση στην αρτηριακή πίεση, ιδίως όταν συνοδεύεται από συμπτώματα συμβατά με μυοκαρδιακή ισχαιμία
- υπάρξει ζάλη ή τάση για λιποθυμία
- ο ασθενής νιώσει έντονη κόπωση ή πόνο στα πόδια και δεν μπορεί να συνεχίσει την άσκηση
Αφού τελειώσει η διαδικασία της άσκησης, ακολουθεί το στάδιο της αποκατάστασης που διαρκεί συνήθως 10 λεπτά, κατά το οποίο ξεκουράζεστε ενώ ταυτόχρονα καταγράφονται το ηλεκτροκαρδιογράφημα και η αρτηριακή πίεση.
Στο Καρδιολογικό Ιατρείο του Απόστολου Θ. Δήμου μπορεί να πραγματοποιηθεί δοκιμασία κόπωσης με ασφάλεια και ακρίβεια, χρησιμοποιώντας σύγχρονο εξοπλισμό και συνεχή ιατρική παρακολούθηση. Οι ασθενείς ενημερώνονται για τα αποτελέσματα και τη σημασία τους, ενώ διαμορφώνεται εξατομικευμένο πλάνο παρακολούθησης για τον κάθε ασθενή.
Κοινοποιήστε σε:
